Op dit hoogfeest van de tenhemelopneming van Maria mogen wij ons bezinnen over hemel en aarde, over leven en dood. Op talrijke schilderijen over de tenhemelopneming van Maria is tegelijkertijd ook haar sterven in beeld gebracht, of haar lege graf… zo ook op het schilderij uit 1630 in deze kerk van de hand van Jan Maes.  Laten we kijken…

klik op de afbeeling voor een grotere versie

Op de bovenkant van het schilderij: de hemel.

Onderaan het schilderij… zien we de apostelen en enkele vrouwen in verwondering rondom het lege graf van Maria. Ze zijn in verwarring, nog in verdriet om het sterven van de moeder van hun verrezen Heer, want zij is niet meer levend in hun midden. Ook al hebben de apostelen door Jezus’ verrijzenis het geloof en vertrouwen dat de dood niet het einde is, het neemt niet hun verdriet weg. Gelovig of niet, de dode laat de levenden op een andere manier achter. De levenden moeten de dode loslaten. Sommige apostelen richten hun hoofden omhoog zoals ze dat deden bij Jezus’ hemelvaart. Maar mag ik jullie aandacht vragen voor een bijzonder detail op dit schilderij… In het lege graf was niet het dode lichaam van Maria te vinden, maar volgens de legende was het gevuld met geurige kruiden en bloemen… vandaar ook de eeuwenoude traditie van de kruidenwijding op 15 augustus… kijk maar onderaan het schilderij…

Het is zinvol om bij het feest van de tenhemelopneming van Maria niet te lang naar de hemel te staren, maar verwonderd te blijven over zoveel hemel op aarde, om de schoonheid in de eenvoudigste kruiden en bloemen, om aandacht te blijven hebben om zoveel moois langs de graskant, om blij te zijn met de geuren en kleuren van bloemenpracht. Het zegenen van de kruidenwis geeft het huis bescherming tegen negatieve krachten van buitenaf. Men geloofde dat rond 15 augustus alle kruiden de grootste krachten bezitten. De zonnekracht is in de kruiden opgeslagen en wordt hierdoor met de kruidenwis in huis gebracht. Op deze wijze kan de magie van de scheppende en groeiende zonnekracht in de wintermaanden haar werk doen. Bij dit oude Germaanse gebruik werden de kruiden door de druïden verbrand ter ere van godin Freya. Door de komst van het christendom werd Freya vervangen door Maria. De apostelen zouden, toen ze het graf van Maria wilden bezoeken, gemerkt hebben dat haar lichaam verdwenen was, want ze was tenslotte ten hemel opgenomen, maar ze troffen daar een bundel van zeven soorten geurende kruiden aan. Door deze vertellingen is het gebruik van de kruidenwis ook bij het katholieke geloof blijven bestaan en worden er al eeuwen lang bundels kruiden gemaakt en gezegend.